Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης αποτελεί μία από τις πλέον αναγνωρίσιμες προσωπικότητες της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 και καταλαμβάνει επάξια θέση ανάμεσα στις μεγάλες επαναστατικές μορφές του 19ου αιώνα.Γεννήθηκε το 1770, χρονιά κατά την οποία τα Ορλωφικά επέφεραν συντριπτικό πλήγμα στην Πελοπόννησο. Ξεκίνησε τη δράση του ως αρματολός, όμως την περίοδο 1805–1806 διώχθηκε από τις οθωμανικές αρχές και κατέφυγε στα Επτάνησα, όπου συντελέστηκε η ουσιαστική του μεταμόρφωση από άτακτο πολεμιστή σε επαγγελματία στρατιώτη του βρετανικού στρατού. Η μύησή του στη Φιλική Εταιρεία σηματοδότησε την ενεργό συμμετοχή του στις επαναστατικές διεργασίες.
Τον Ιούνιο του 1820 ορίστηκε από τη Φιλική Εταιρεία επικεφαλής των πελοποννησιακών στρατευμάτων, αναγνώριση της εμπειρίας, της στρατιωτικής του γνώσης και του κύρους του. Στις 6 Ιανουαρίου 1821 αποβιβάζεται στην Πελοπόννησο για να λάβει μέρος στον Αγώνα της Ανεξαρτησίας, αναλαμβάνοντας την καθοδήγηση του σημαντικότερου εγχειρήματος του σύγχρονου ελληνισμού.Η επαναστατική του πορεία ξεκινά από την Αρεόπολη της Μάνης στις 17 Μαρτίου και συνεχίζεται με την απελευθέρωση της Καλαμάτας στις 23 Μαρτίου. Υπό τη στρατηγική του καθοδήγηση, οι Έλληνες επαναστάτες αντιμετωπίζουν για πρώτη φορά οργανωμένο οθωμανικό στρατό στο Βαλτέτσι, τον Απρίλιο και τον Μάιο του 1821. Την ίδια χρονιά αγωνίζεται στις μάχες των Δολιανών και της Γράνας, ενώ σχεδιάζει την πολιορκία της Τριπολιτσάς και πρωταγωνιστεί στην άλωσή της στις 23 Σεπτεμβρίου 1821. Η στρατιωτική του ιδιοφυΐα κορυφώνεται στα στενά των Δερβενακίων (26–28 Ιουλίου 1822), όπου οι ελληνικές δυνάμεις υπό την ηγεσία του κατατροπώνουν τη στρατιά του Δράμαλη.
Ο «Γέρος του Μωριά» ταυτίστηκε με την εδραίωση της Ελληνικής Επανάστασης και τα στρατιωτικά του κατορθώματα συνέθεσαν έναν διαχρονικό θρύλο, χαραγμένο ανεξίτηλα στην ιστορική μνήμη. Στο πρόσωπό του συνυπήρξαν θαυμασμός και αντιπάθεια, αγάπη και φθόνος. Ο ίδιος, ωστόσο, εξέφρασε με απόλυτη σαφήνεια το ιδανικό του Αγώνα, γράφοντας στα ταραγμένα χρόνια του 1824:
«Η πατρίς ήτον και θα είναι το είδωλον της ψυχής μου».
